Een (corona-)dashboard maken is niet genoeg

In mijn vorige blog beschreef ik al kort het voorbeeld van het Corona dashboard van de
Rijksoverheid.

In deze blog ga ik daar dieper op in. Vooral om als voorbeeld te dienen voor wat dit kan betekenen voor de implementatie van BI dashboard(s) bij jouw organisatie.

Een dashboard is pas zinvol als er ook acties genomen worden wanneer de cijfers slechter zijn dan de normwaarden. Dit gaat bij het corona-dashboard helaas moeizaam. Een groot deel van de zomer stond de R (het verspreidingsgetal, ofwel hoeveel mensen besmetten één andere persoon) boven de normwaarde van 1.0, maar werden er geen strengere maatregelen afgekondigd.
Begin september heeft het kabinet dan toch een aantal maatregelen ingevoerd (registratieplicht voor bezoekers horeca, aantal gasten thuis bepreken tot maximaal 6, uitstel opening nachtclubs), en is de R toch weer even gezakt. Of dit komt door de maatregelen van de overheid of door waarschuwingen in de media blijft natuurlijk lastig om te zeggen. De laatste dagen loopt het aantal besmettingen echter weer heel snel op.

Opvallend

Er zijn 4 dingen die mij opvallen aan het Corona-dashboard en het gebruik ervan:

Aanvullende informatie

Ten eerste wordt bij het bepalen van de maatregelen gerefereerd naar uitkomsten van het bron- en contactonderzoek. Deze zijn vanaf het dashboard niet te vinden. Ze zijn beschikbaar in een pdf op de website van het RIVM. Dit is geen KPI (Key Performance Indicator) dus dit hoeft niet perse in het dashboard. Maar je zou verwachten dat dit soort belangrijke informatie, waar beslissingen op worden gebaseerd, snel op bijvoorbeeld een tweede werkblad te vinden is.

Proces indicatoren

Daarnaast is het opvallend dat in de media en ook in de Tweede Kamer veel aandacht wordt besteed aan de bereikbaarheid van de corona-test-afsprakenlijn. Hierbij is vooral de tijdsduur tot je daadwerkelijk een test krijgt en daarna de tijdsduur tot het resultaat van belang. Nu is het zo dat op het moment van schrijven maar op 7 test locaties plek is om überhaupt een afspraak te maken, waarvan 4 in en rondom Zeeland. De vijftien miljoen inwoners die dus niet in Zeeland of West-Brabant wonen hebben keuze uit maar 3 test locaties. Deze cijfers staan niet in het dashboard. Als het kabinet deze zaken niet zo belangrijk vindt, dan hebben ze dat niet over weten te brengen aan de belangrijkste stakeholders, de Tweede Kamer en journalisten. Als deze cijfers eigenlijk toch wel belangrijk zijn, zou je verwachten dat een aantal proces-indicatoren over testen op het dashboard zouden staan.

Aanvullende KPI’s

Het huidige dashboard bevat feitelijk alleen uitkomst indicatoren. Alle cijfers die erop staan zeggen iets over het aantal actuele besmettingen en het verloop daarvan. Er zijn geen cijfers over hoe goed de inspanningen om het virus in te dammen werken. Denk hierbij naast de uitvoering van zowel het testen als het Bron- en Contactonderzoek (BCO) ook aan resultaten van social distancing. Cijfers hierover zijn niet ruim voorradig maar er zijn zeker mogelijkheden. Het aantal contacten per besmet persoon in de BCO’s en hoeveel er gereisd wordt zijn voorbeelden van beschikbare cijfers.

Welke mogelijke beslissingen ga je nemen?

Als laatste is een van de maatregelen die recent is aangekondigd dat er regionale maatregelen genomen moeten worden en dus dat ook de cijfers regionaal beschikbaar moeten worden gemaakt. Dit lijkt erop te wijzen dat er niet nagedacht is over welke maatregelen wanneer volgen.

Als hier van tevoren over nagedacht zou zijn en dat als input gebruikt was bij welke cijfers nodig zijn, dan was meteen duidelijk geworden dat regionale maatregelen wenselijker zijn dan landelijke maatregelen.

En dat er dus regionaal inzicht nodig is.
Nou moet gezegd worden dat het kabinet unieke uitdagingen heeft: de oppositie in de Tweede Kamer is geneigd cijfers te gaan zoeken die negatief zijn. Eenheid bereiken op dit gebied is dus lastig. Iets wat in jouw organisatie waarschijnlijk niet het geval is.

Wat kan jouw organisatie leren van het project Corona-dashboard?

Al met al blijkt dat het maken van een dashboard alleen niet genoeg is.
Wanneer er KPI’s op het dashboard worden gezet, moet meteen worden ingeschat of deze niet te hoog of te laag zijn. En wat je daar vervolgens mee gaat doen. Hierbij blijkt nog wel eens dat er meer informatie nodig is.

Als BI & Health Analytics consultant is dit iets waar ik dagelijks mee bezig ben. In onze projecten werken wij altijd met een dashboard met meerdere tabbladen (werkbladen). Naast de hoofdpagina kunnen we zo verdiepingsoverzichten of aanvullende informatie aanbieden.

In sommige gevallen blijkt dat KPI’s verkeerd zijn gekozen of dat er extra (proces)indicatoren nodig zijn om in de gaten te houden of maatregelen goed worden ingevoerd.

Uit het voorbeeld over het gebrek aan KPIs over de toegankelijkheid van een Corona-test blijkt ook dat het belangrijk is dat de stakeholders zich herkennen in en sturen op dezelfde indicatoren.
Ik heb meegemaakt dat er in organisaties door verschillende mensen op verschillende KPIs gestuurd werd, en dus informatie op andere manieren verkregen. Soms werd er dan bijvoorbeeld begroot op cijfers die nauwelijks terugkwamen in de rapportages. Een goed voorbeeld hiervan is iets dat ik in de praktijk heb meegemaakt. Een manager stuurde erop om een KPI zo laag mogelijk te krijgen terwijl de rest van de organisatie dezelfde KPI zo hoog mogelijk wilde krijgen.

Een goede implementatie van stuurinformatie zorgt er dus ook voor dat op verschillende niveaus in de organisatie gekeken wordt naar dezelfde KPIs met dezelfde definities.
Ook de begroting moet hierbij aansluiten, wat meteen zorgt dat voor deze cijfers normen beschikbaar zijn. Dit vereist een implementatie- en keuze traject waarbij de Planning&Control-cyclus eenduidig wordt ingericht.

Ben je na het lezen van deze blog geïnteresseerd en zou je eens met Jesse van gedachten willen wisselen? Neem contact op via: contactformulier of info@esculine.nl

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *